Mantarlı Ayak Bakımı Hakkında

Mantarlı ayak bakımı dermatofit adı verilen hücrenin varlığında mutlaka yapılmalıdır. Mantar genellikle ayağın baş parmağının tırnağında meydana gelir. Mantarlar çok bulaşıcı oldukları için zamanla diğer tırnaklara da sıçrayabilirler. Mantar ağrı ya da sızı problemlerinin görülmesine neden olurlar. Bazı durumlarda bu belirtiler olmadan da mantar ilerleyebilir. Ayağında mantar olan kişi yanma, su toplama, kaşınma, kızarıklık ve soyulma gibi durumlardan şikayetçi olurlar. Sık görülen bu problem diğer insanlara bulaşabilir. Mantarlı ayak problemi genellikle erişkin erkeklerde ortaya çıkmaktadır. Bununla birlikte kadınlar ve 12 yaşın altında çocuklarda da mantar sorunu olabiliyor. Mantarlı ayak problemine neden olan farklı mantar türleri olduğu biliniyor. Hastalığa en çok neden olan mantar türünün parmak arası mantarı olarak da bilinen intertriginöz olduğu yapılan araştırmalarla ortaya konmuştur. Mantarlı ayak kaderiniz değildir. Mantarlı ayak bakımı ve tedavisi ile mantardan sonsuza kadar kurtulabilirsiniz.

Mantarlı Ayak Risk Faktörleri Nelerdir?

Mantarlı ayak için risk faktörleri şu şekilde sıralanabilir:

  • Şeker hastası olmak,
  • Bağışıklığın düşük olması,
  • Kuaför salonlarında ortak kullanılan manikür ve pedikür araç gereçlerinden faydalanmak,
  • Halka açık soyunma odaları ve havuzları kullanmak,
  • Çok sıkı ve kapalı ayakkabı giymek,
  • Duştan sonra ayakları tam olarak kurutmamak,
  • Ayakların nemli kalması,
  • Nemli ve sıcak ortamlarda vakit geçirmek mantarlı ayakların risk faktörleri arasında yer almaktadır.

Bu noktalara dikkat ederek çeşitli önlemler alabilirsiniz. Bu sayede ayak mantarı problemiyle karşılaşma riskini en aza indirmiş olursunuz.

Mantarlı Ayak Risk Belirtileri Nelerdir?

Mantarlı ayak için belirtiler şu şekilde sıralanabilir:

  • Ayakta içi su dolu yaralar olması,
  • Ayak tabanında kepeklenme olması,
  • Hoş olmayan bir koku gelmesi,
  • Cildin pullu ve kırık olması,
  • Ayakta yanma hissi,
  • Ayakta kırmızı döküntü olması,
  • Ayağın sürekli kaşınması ayak mantarının en tipik belirtileri arasında yer alıyor.

Ayak mantarı belirtileri görüldüğü zaman en kısa zamanda erken tanı konması ve tedavinin yapılması gerekiyor. Aksi halde mantar tırnaklara sıçrayarak gelişimine devam edebiliyor. Mantar nedeniyle deride bütünlük bozulabiliyor. Bu durum dışarıdan gelen bakterilerin daha şiddetli enfeksiyona neden olmasıyla sonuçlanabiliyor. Selülit ve lenfanijit durumlar mantardan kaynaklı ikincil enfeksiyonlar olarak biliniyor. Ayak mantarına sahip olan kişilerin aynı havluyu kullanmaması gerekiyor. Çünkü mantar yüksek oranda bulaşıcılık riski taşıyor.

Mantarlı Ayak Tedavisi Nasıl Yapılır?

Mantarlı ayak için tedavi yapılması adına ilk olarak fizik muayene yapılması gerekir. Tanı konması için deri döküntüsünden kazıntı yapılması ve mikroskop altında incelenmesi gerekebilir. Erken mantar enfeksiyonun teşhis edilmesinde avantaj vardır. Bu durumda tedavi için deri üzerine krem sürülmesi yeterli olabilir. Mantarlı ayak tedavisi yapılsa bile hastalığın tekrar etme olasılığı oldukça yüksektir. Eğer kişide ileri dönem mantar enfeksiyonu varsa, krem tedavisiyle kesin sonuç almak mümkün değildir. Bu vakalar için mantarlı ayak bakımı da yeterli olmayacaktır. Bunun yerine uzman kişiye ağızdan alınacak mantar ilaçlarının kullanılmasını önerebilir. Eğer mantar tırnağı iyice tutmuşsa bu durum tedaviyi zorlaştıracaktır. En az 3 ay boyunca mantar ölücü ilaç ile birlikte 1 sene tırnak cilası kullanımı önerilmektedir.

Uzun süreli tedavi yapılırken hastanın önerilen ilaçları düzenli alınması gerekir. Eğer tedavi erkenden kesilirse, mantarın yeniden gelişme ihtimali yüksektir. Eğer mantar için tanı geç konmuşsa ve vaka kronikse, kişinin hastanede yatması ve damar yoluyla antibiyotik alması gerekebilir.

Mantarlı Ayak Tedavisi için Öneriler Nelerdir?

Mantarlı ayak için tedavi önerileri şu şekilde sıralanabilir:

  • Ortak terlik ve havlu kullanılmamalıdır.
  • Ayakların günlük bakımı yapılmalıdır.
  • Ayak ve ayakkabların içine günlük olarak mantar önleyici pudra spreyler sıkılmalıdır.
  • Pedikür seti kişiye özel olmalıdır.
  • Çoraplar günlük değiştirilmelidir.
  • Sık örülü çoraplar giyilmelidir.
  • Ter çeken pamuklu çoraplar tercih edilmelidir.
  • Özellikle yazın sıcak aylarda uzun süre sıkı ayakkabı giyilmemelidir.
  • Duş aldıktan sonra ayaklar iyice kurulanmalıdır.
  • Spor merkezinde, evde ve diğer ortak kullanım alanlarında ıslak zeminlere çıplak ayakla basılmamalıdır.

Mantarlı Ayağın Görsel Belirtileri Nelerdir?

Mantarlı ayağın görsel belirtileri şu şekilde sıralanabilir:

  • Ayak tırnakları kalınlaşır.
  • Tırnakların renginde değişme olur.
  • Tırnakların soyulması ve hatta ileri durumlarda tırnak kaybı olabilir.
  • Ayak parmakları arasında yarılmalar meydana gelebilir.
  • Ayak parmakları arasında soyulmalar ve iltihaplı görünüm olabilir.
  • Ayaklar kaşınır.
  • Ayakta içi dolu küçük kabartılar meydana gelebilir.
  • Ayakta kızarma ve takiben yaralar olur.
  • Ayak tabanında kepeklenmeler olur.

Mantarlı ayaktan sonra tırnak mantarı gelişimi söz konusu olabilir. Bu nedenle mantarlı ayağın belirtileri olarak tırnak mantarı belirtilerinin tümü de gösterilmektedir.

Mantarlı Ayağa Neden Olan Mantar Türleri Nelerdir?

Mantarlı ayağa neden olan mantar türleri başında inter triginöz form gelmektedir. Parmak arası mantarı olarak da bilinen türdür. Parma ağı enfeksiyonu görülmesine neden olur. Genellikle bu mantar ayağın 4. Ya da 5. Parmağında görülmektedir. Mantarın olduğu yer beyaz bir görünüm alır. Ayak tabanına yayılma gözlemlenebilir. Bu mantar türü yanma, pullanma ve kaşıntı şikayetlerinin ortaya çıkmasına neden olur.

Hiper kerodik form, ayakta kuru bir görünüme neden olur. Hem ayağın altında hem de yan deride pullanma olabilir. Bu mantar derinin kalınlaşmasına yol açar. Ayak derisi ileri durumlarda tamamen yırtılabilir. Vezikülü büllöz form adı verilen mantar türü, en nadir rastlanılan türdür. Genellikle kendini ayak altı derisinde su toplaması ile belli eder. Bu kabarcıklar patlar. Ayağın hem üst, hem yan hem de taban kısmında görülür. Nadiren parmak aralarında da görülebilir.

Ayak Mantarı Nasıl Bulaşır?

Ayak mantarının bulaşması kişiden kişiye ya da eşyadan kişiye olabilir. Ortak kullanılan alanlardan ve hayvanlardan bile mantar bulaştığı bilinmektedir. Bulaşma için direkt temas gerekebilir. Bunun dışında hamam, plaj, havlu, küvet, soyunma odası, duş teknesi, terlik, ayakkabı gibi yüzeylerden de bulaşma olduğu bilinmektedir. Eğer ayağınız sık terliyorsa, ayak mantarına yakalanmak için risk altındasınız demektir. Çünkü mantarlar nemli ortamlarda yaşamayı ve üremeyi severler. Mevsime uygun çorap ve ayakkabı tercihi yapmak ayağın nemlenmesine neden olabilir. Bu durum ayak mantarı görülmesiyle sonuçlanabilecektir. Bazı ayaklar genetik olarak terlemeye meyilli olabilir. Bu durumda ayağı kuru tutmak için çözümler aramak gerekir.

Uzun süre ayakkabı giymek zorunda olmak, ıslak ayakların nemli olması, ayakların iyi durulanmaması mantar üremesi için uygun koşulları oluşturmaktadır. Kişi başka bir yerden mantar kapmadan da mantar hastalığına yakalanabilir. Mantar kapan kişinin bu durumu fark eder etmez gerekli önlemleri alması önem taşır. Aksi halde daha ciddi ikincil enfeksiyonlar oluşabilir.

Ayak Mantarı Temizleme İşlemi Nasıl Yapılır?

Ayak mantarının temizlenmesi sırasında en önemli nokta tırnağın ve cildin zarar görmemesidir. Tedavi sona erene dek kişinin ortak kullanılan terlik vb. giymekten kaçınması gerekir. Kişi  daha önceden giydiği terlikleri ve ayakkabıları sirkeli su içinde bekletebilir. Mantarlı ayak bakımı aksatılmadan yapılarak mantarlardan kurtulabilirsiniz.